Menu

Для содержимого этой страницы требуется более новая версия Adobe Flash Player.

Получить проигрыватель Adobe Flash Player

world-realestate.org

A+ A A-

„სუმგაითი“ - დანაშაული, ხანდაზმულობის ვადის გარეშე

„სუმგაითი“ - დანაშაული, ხანდაზმულობის ვადის გარეშე

 gerb

 

ԲԱԹՈՒՄՈՒՄ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆԳԼԽԱՎՈՐՀՅՈՒՊԱՏՈՍՈՒԹՅՈՒՆ

ბათუმშისომხეთის რესპუბლიკის გენერალური საკონსულო

CONSULATE GENERAL OF THE REPUBLIC OF ARMENIA IN BATUMI

 

პრესრელიზი

25.02.2018

„სუმგაითი“ - დანაშაული, ხანდაზმულობის ვადის გარეშე

30 წელი გავიდა მას შემდეგ, რაც აზერბაიჯანულ ქალაქ სუმგაითში, რომელიც მდებარეობს დედაქალაქის - ბაქოს სიახლოვეს, მოხდა მასობრივი დანაშაული სომხური მოსახლეობის წინააღმდეგ. სამი დღის განმავლობაში 1988 წლის 27-29 თებერვალს - ღიად და შეუფერხებლად, დღისით–მზისით, სამართალდამცავი ორგანოების და ათასობით მოსახლეობის თვალწინ, აზერბაიჯანელების მონაწილეობით ხდებოდა უდანაშაულო სომხების სასტიკი მკვლელობები, გაუპატიურებები, მათ შორის ჯგუფური, წამება და დამცირება და მათი ქონების მიტაცება. შეუძლებელია დაჯერება, რომ ყოველივე ეს მოხდა ცივილიზებულ მე–20 საუკუნეში, მშვიდობიან დროს, საბჭოთა რესპუბლიკაში, რომელიც ამაყობდა თავისი ინტერნაციონალიზმითა და ტოლერანტობით.

 

 

            საბჭოთა პროპაგანდის ოფიციალური მონაცემების თანახმად, სამი დღის განმავლობაში დაიღუპა 27 სომეხი, დაიჭრა 100, გარბეულ იქნა 200 ბინა. არსებობს თვითმხილველთა მრავალი მოწმობა, რომ დამნაშავეები მიზანმიმართულად დევნიდნენ სომეხი ეროვნების მოქალაქეებს. ეს ჩვენებები დაფიქსირებულია სისხლის სამართლის საქმეებში, შემდგარი სასამართლო პროცესების მასალებში, არსებობს ვიდეომასალები და ფოტოსურათები, რომლებზეც ასახულია მოკლული სომხების გვამები.

სამი დღე აზერბაიჯანული ქალაქი იმყოფებოდა მკვლელებისა და ყაჩაღების ხელში, რომლებიც იდენდნენ სასტიკ მკვლელობებს, კლავდენენ და აწამებდნენ უდანაშაულო ხალხს. თუმცა ამ სამი დღის განმავლობაში არც აზერბაიჯანული ხელისუფლება და არც საბჭოთა კავშირის ხელისუფლება არ ჩარეულა სიტუაციაში და არუცდია სომხური მოსახლეობისთვის დახმარების გაწევა. და შემთხვევითი არ არის, რომ მომდევნო წლებში სომხების მასობრივი მკვლელობები განმეორდა მთელ აზერბაიჯანში, მათ კულმინაციად იქცა 1990 წლის იანვარში აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში მომხდარი სომეხთა დარბევები, რომლებიც ერთი კვირის მანძილზე 13–დან 19 იანვრამდე გრძელდებოდა. აზერბაიჯანის ხელისუფლების გენოციდური პოლიტიკის შედეგი გახდა 450 ათასზე მეტი სომხური მოსახლეობის იძულებითი დეპორტაცია და განდევნა აზერბაიჯანიდან.

სამართალდამცავი ორგანოების უმოქმედება, უფრო სწორად, დამრბევთა ხელშეწყობა, დაფიქსირებულია გამოძიებისა და სასამართლო პროცესების ფარგლებში მიცემული მოწმეთა მრავალი ჩვენებებით. ამავე მასალებში მოწმეები ადასტურებენ, რომ მკვლელობები სუმგაითში ხდებოდა ეროვნული ნიშნით; დამრბევებს ჰქონდათ ბინების სიები, რომლებშიც ცხოვრობდნენ სომხები, და თავდასხმას და სასტიკ ქმედებებს სწორედ ისინი განიცდიდნენ.

არსებობს მრავალი მოწმობა და ფაქტი, რომ მოკლული ბევრად უფრო მეტია, ვიდრე ხელოვნურად დაწეული ციფრი 27.

მიხეილ გორბაჩოვმა, რომელმაც მხოლოდ დარბევების მესამე დღეს გასცა ბრძანება სუმგაითში ჯარის შეყვანის თაობაზე, გასცა განკარგულება, რომ ეროვნული ნიშნით ჩადენილ მასობრივ მკვლელობებს მისცემოდა შეფასება, როგორც „ხულიგნური ჯგუფების მიერ ხულიგნური განზრახვით“ ჩადენილი ქმედება. ამ „დაკვეთის“ შედეგად, ერთი ცენტრიდან ორგანიზებული და მართული დანაშაული დაიყო ცალ–ცალკე სისხლის სამართლის საქმეებათ. სასამართლო პროცესების დიდი უმრავლესობა ჩატარდა ბაქოსა და სუმგაითში, სადაც დაზარელებული სომხები და მოწმეები – სუმგაითელი სომხები - შიშით ვერ ჩადიოდნენ, ხოლო სომეხი ადვოკატები მრავალი დაშინების შედეგად  იძულებულნი იყვნენ მონაწილეობა შეეწყვიტათ სასამართლო პროცესებში.  80-დან მხოლოდ ერთ მსჯავრდებულს მიუსაჯეს სასიკვდილო განაჩენი, დანარჩენებმა კი მიიღეს რამდენიმე წლიანი პატიმრობა, ბევრმა - მხოლოდ პირობითი. რამოდენიმე თვის შემდეგ დამნაშავეთა უმრავლესობა გაათავისუფლეს.  დანაშაულის ორგანიზატორები ვერ დადგინდა.

რამდენიმე თვის შემდეგ - 1988 წლის ნოემბერში სუმგაითელი მკვლელების პორტრეტები გამოჩნდა აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში მიმდინარე მიტინგზე წარწერებით „დიდება სუმგაითის გმირებს“. ასე აზერბაიჯანში დამკვიდრდა სომხების მკვლელების ეროვნულ გმირებად გამოცხადების ტრადიცია.

ილიას ისმაილოვი, რომელიც 1988 წელს იყო აზერბაიჯანის მთავარი პროკურორი, 2002 წელს გაზეთ „ზერკალო“-სთვის მიცემულ ინტერვიუში (მოგვიანებით დაიხურა) განაცხადა: “დამნაშავეები, რომლებიც  ადამიანებს დარბევებისაკენ აქეზებდნენ (სუმგაითში), დღეისათვის ატარებენ სადეპუტატო მანდატებს და მილლი მეჯლისში არიან მოკალათებულნი.”

სუმგაითში სომხების ჟლეტას მოჰყვა მრავალრიცხოვანი მსხვერპლის მომტანი დარბევები კიროვობადში (1988 წ. ნოემბერი), ბაქოში (1990 წ. იანვარი), ს. მარაგაში (1992 წლის აპრილი)... ის გარემოება, რომ დარბევები მეორდებოდა და მსგავსი მეთოდებით მიმდინარეობდა იმის ვარაუდის საფუძველს იძლევა, რომ ეს ტრაგიკული მოვლენები არ იყო სტიქიური და თვითნებური.

2004 წლის 19 თებერვალს ბუდაპეშტში მომხდარი სასტიკი მკვლელობა, როდესაც ნატოს პროგრამით მიმდინარე კურსებზე „პარტნიორობა მშიდობისათვის“, აზერბაიჯანელმა ოფიცერმა ღამე ნაჯახით თავი მოკვეთა მძინარე სომეხ ოფიცერს, ხოლო შემდეგ თავის ქვეყანაში აყვანილ იქნა ყველაზე მაღალი დონის გმირის რანგში, არის ყოველივე ამის ყველაზე სარწმუნო მტკიცებულება. დანაშაულის ჩადენისთანავე აზერბაიჯანის ომბუდსმენმა განაცხადა, რომ მკვლელი - რამილ საფაროვი წარმოადგენს პატრიოტიზმის მაგალითს ახალგაზრდებისთვის.

2016 წლის აპრილში აზერბაიჯანმა ისევ ჩაიდინა ფართომასშტაბიანი აგრესია არცახის სომხური მოსახლეობის მიმართ, და ისევ, ოთხდღიანი საომარი მოქმედებების შედეგად დაფიქსირდა და საერთაშორისო ინსტანციებს გადაეცა ბარბაროსობის და მშვიდობიან მოსახლეობასთან, მათ შორის მოხუცებთან,  ანგარიშის სასტიკი გასწორების ფაქტები. ამ მოვლენების დროს აზერბაიჯანელმა სამხედროებმა თავი მოკვეთეს სამ სომეხ სამხედრო მოსამსახურეს, მათ შორის ერთერთს - ცოცხლად. აპრილის ომის შემდეგ სოციალურ ქსელებში გავრცელდა ვიდეოჩანაწერი, სადაც მკვლელი ატარებს მოკვეთილ თავს აზერბაიჯანულ ქალაქებსა და სოფლებში და სურათებს იღებს „ნადავლით“ ხელში. ამ მოვლენების შემდეგ მოკლე დროში მკვლელს საჯაროდ გადაეცა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ჯილდო.

გვინდა ყურადღება გავამახვილოთ ტრაგიკულ მოვლენაზე, რომელიც გადახდა თავს ქალაქ აღდამის მახლობლად მდებარე სოფელ ხოჯალის მკვიდრებს. 1992 წლის თებერვლის ბოლოს მთიანი ყარაბაღის სამხედრო ქვედანაყოფებმა ჩაატარეს ოპერაცია სოფელ ხოჯალის ახლობლად განლაგებული ცეცხლოვანი წერტილების ჩახშობის და აეროპორტის გათავისუფლების მიზნით, საიდანაც მთიანი ყარაბაღის დედაქალაქი და სხვა დასახლებული პუნქტები მუდმივად იცხრილებოდა აზერბაიჯანული სამხედრო ფორმირებების მხრიდან. ამ ოპერაციასთან დაკავშირებული გარკვეული დეტალი დღემდე უცნობია. ოფიციალური ბაქო იყენებს ამ გარემოებას საკუთარი პოლიტიკური მიზნების მისაღწევად, ხოლო ხოჯალის მკვიდრების და სხვა აზერბაიჯანელი დევნილების ბედისწერა საიმედო ფარად იქცა, როგორც შიდა, ისევე საგარეო სახელმწიფო პროპაგანდის გაწევაში. მთელი ეს პროპაგანდა ტარდება მკვეთრად გამოხატული ანტისომხური ნიშნებით და გამოიყენება აზერბაიჯანელებს შორის სომხების მიმართ ეთნიკური აუტანლობისა და სიძულვილის გასაძლიერებლად.

აღდამის რაიონში ამ მოვლენების შედეგად სამოქალაქო პირის დაღუპვა აზერბაიჯაული ხელისუფლება ცდილობს წარმოუჩინოს მსოფლიო საზოგადოებას  როგორც სომხების მიერ თითქოს და ჩადენილი ხოჯალის მკვიდრების ჟლეტის ფაქტი, სინამდვილეში კი სომხურმა ჯარებმა შექმნეს ჰუმანიტარული კორიდორი მშვიდობიანი მოსახლეობის კონფლიქტის ზონიდან გასვლის მიზნით. ეს მოვლენები დღესაც შეიცავს მრავალ უზუსტობას, ცრუ ინფორმაციას და შეუსაბამოებებსა და თვითგამომრიცხავ გარემოებებს.

ხოჯალის მოსახლეობის მასობრივი მკვლელობა მოხდა აღდამის ტერიტორიაზე, იმ ქალაქში, სადაც განლაგებული იყო აზერბაიჯანული შეიარაღებული ფორმირებების დამკვრელი დაჯგუფება. ამ დაჯგუფების მრავალი მეთაური მოგვიანებით დაიღუპა გაურკვეველ ვითარებაში ან გასამართლდა თავისუფლების აღკვეთით სხვადასხვა ვადით. სავარაუდოდ, მათ შორის, ხოჯალიში მომხდარი მოვლენების გამოც...

 http://xocali.net/EN/index.html.

ანტისომხური პროპაგანდა ისევ გრძელდება ახალ წარმოუდგენელ გამოვლინებით. 2018 წლის 8 თებერვალს „ენი აზერბაიჯანი“ პარტიის VI ყრილობაზე, პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა განაცხადა: ... ჩვენი ისტორიული მიწები - ირევანის ხანობა (შენიშვნა: ერევანი), ზანგეზური, გეიჩა (შენიშვნა: ტბა სევანი). ამის შესახებ უნდა იცოდეს ახალგაზრდა თაობამ და მთელმა მსოფლიომ. მოხარული ვარ, რომ ამ საკითხთან დაკავშირებით - ჩვენი წინაპრების მიწების ისტორიით იქმნება სოლიდური სამეცნიერო ნაშრომები, ფილმების გადაღება, იმართება გამოფენები. ამ მიმართულებით უახლოეს მომავალში უფრო აქტიური უნდა ვიყოთ, მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეში უნდა გავმართოთ გამოფენები, პრეზენტაციები. იმიტომ რომ ირევანი - ჩვენი ისტორიული მიწაა, და ჩვენ, აზერბაიჯანელბი, უნდა დავბრუნდეთ ამ ისტორიულ მიწებზე. ეს - ჩვენი პოლიტიკური და სტრატეგიული მიზანია, და ჩვენ თანდათანობით უნდა მიუახლოვდეთ მას...“.

.. https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_proshel_VI_sezd_Partii_Eni_Azerbaidzhan_OBNOVLENO_3-1135266

ყარაბაღის კონფლიქტის და „სუმგაითში“ მომხდარი მოვლენების, როგორც აზერბაიჯანის მიერ სომეხი ხალხის მიმართ წარმოებული პოლიტიკის, გენოციდის, ტერორის საჯარო გამოვლენის მიმოხილვისას, შეგახსენებთ ნობელის პრემიის ლაურეატის, დიდი ჰუმანისტის, აკადემიკოს ანდრეი სახაროვის სიტყვებს, რომელიც მან მოიყვანა მ.გორბაჩევის მისამართით 1992 წელს გამოქვეყნებულ ღია წერილში: „თუ კი ამაში ვინმეს ეჭვი ეპარებოდა სუმგაითის მოვლენებამდე, ამ ტრაგედიის შემდეგ არავის დარჩება არანაირი ზნეობრივი უფლება მოითხოვოს მთიანი ყარაბაღის აზარბაიჯანისადმი ტერიტორიული კუთვნილების შენარჩუნება“.

„სუმგაითს“ არ გააჩნია ხანდაზმულობის ვადა, ყველა დამნაშავე და ორგანიზატორი უნდა დაისაჯოს.

გვინდა აღვნიშნოთ, რომ ორივე სომხური მხარე გამოთქვამს მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტის მხოლოდ მშვიდობიანი გზით, მოლაპარაკების მაგიდასთან, მოგვარების სურვილს. ამ პრობლემის სომხედრო გზით მოგვარებას მომავალი არ გააჩნია, ვინაიდან ეს გზა მიგვიყვანს კონფლიქტის ესკალაციასა და ახალ მსხვერპლამდე, რაც არ შედის ორი მეზობლური ქვეყნის ხალხის ინტერესებში.

---------

Последнее изменениеВторник, 27 Ноябрь 2018 13:12
Наверх

Политика

Пред След

24-ой страной, призн…

30-05-2015 Просмотров:11402 Политика Admin-Akhpiur

24-ой страной, признавшей Геноцид армян, стала Бразилия

24-ой страной, признавшей Геноцид армян, стала Бразилия PanARMENIAN.Net - Федеральный парламент...

В Святом Эчмиадзине …

24-04-2015 Просмотров:11754 Политика Admin-Akhpiur

В Святом Эчмиадзине в символический час - 19:15 завершилась канонизация жертв Геноцида армян

В Святом Эчмиадзине в символический час - 19:15 завершилась канонизация...

Американский штат Не…

17-04-2015 Просмотров:11782 Политика Admin-Akhpiur

Американский штат Невада признал Геноцид армян

Американский штат Невада признал Геноцид армян Палата представителей и Сенат американского...

Исторический визит: …

23-05-2018 Просмотров:18853 Политика Admin-Akhpiur

Исторический визит: на высокой ноте в Тбилиси

МИД Армении анонсировал визит премьер-министра Никола Пашиняна в Грузию 30-31...

В парламент Израиля …

17-05-2018 Просмотров:17953 Политика Admin-Akhpiur

В парламент Израиля внесли законопроект о признании геноцида армян

В парламент Израиля внесли законопроект о признании геноцида армян В Израиле...

Экономика

Пред След

Мост дружбы

21-05-2016 Просмотров:20763 Экономика Admin-Akhpiur

Мост дружбы

Утверждён порядок въезда на границу для строительства моста в Грузию На...

В Ереване открылся о…

05-12-2013 Просмотров:21946 Экономика Admin-Akhpiur

В Ереване открылся отель «Хаят Плейс Ереван» стоимостью $15 млн

Президент Армении Серж Саргсян 4 декабря присутствовал на церемонии открытия...

Армянские вина востр…

19-09-2013 Просмотров:22403 Экономика Admin-Akhpiur

Армянские вина востребованы на рынках Европы, Таможенного союза и Китая

От вступления Армении в Таможенный союз (ТС) больше выиграет производство...

В Чехии состоится ар…

01-02-2014 Просмотров:24741 Экономика Admin-Akhpiur

В Чехии состоится армяно-чешский бизнес-форум

В рамках государственного визита президента Армении Сержа Саргсяна в Чехию...

Разные экономические…

08-07-2015 Просмотров:20691 Экономика Admin-Akhpiur

Разные экономические союзы дадут новые возможности бизнесам Армении и Грузии

Разные экономические союзы дадут новые возможности бизнесам Армении и Грузии Присоединение...

Спорт

Пред След

Очередная победа!

06-08-2015 Просмотров:19376 Спорт Admin-Akhpiur

Очередная победа!

Очередная победа! Еще одна победа нашей футбольной команды "Ахпюр" над турецкой...

Турнир памяти Резико…

04-11-2016 Просмотров:19005 Спорт Admin-Akhpiur

Турнир памяти Резико Гургенидзе

Турнир памяти Резико Гургенидзе Осенью в Батуми проводится традиционные турниры по...

Армянские рукоборцы …

16-09-2013 Просмотров:21000 Спорт Admin-Akhpiur

Армянские рукоборцы на высоте

С 1 по 9 сентября в польском городе Гдыня прошел...

Турнир на кубок «Ахп…

22-08-2016 Просмотров:18936 Спорт Admin-Akhpiur

Турнир на кубок «Ахпюр-2016»

Турнир на кубок «Ахпюр-2016» После двухгодичной паузы, вызванной обьективными спортивными причинами,...

Новый лидер в группе…

14-06-2017 Просмотров:18817 Спорт Admin-Akhpiur

Новый лидер в группе «С» -Ахпюр на 1 месте

Новый лидер в группе «С» -Ахпюр на 1 месте Наша футбольная...

Культура

Пред След

 Tbilisi JAM! Fest с…

03-06-2016 Просмотров:11768 Культура Admin-Akhpiur

 Tbilisi JAM! Fest соберет рокеров из Швеции, Израиля, Украианы, Армении и Азербайджана

Tbilisi JAM! Fest соберет рокеров из Швеции, Израиля, Украианы, Армении...

Женская Весна

10-03-2015 Просмотров:13100 Культура Admin-Akhpiur

Женская Весна

Первая неделя весны первого весеннего месяца марта отмечается в Грузии...

Президент Академии р…

29-12-2013 Просмотров:13681 Культура Admin-Akhpiur

Президент Академии российского телевидения

Александр Акопов стал президентом Академии российского телевидения Новым главой фонда «Академия...

Праздничные мероприя…

20-12-2015 Просмотров:12504 Культура Admin-Akhpiur

Праздничные мероприятия наших друзей из Польши

Праздничные мероприятия наших друзей из Польши В доме нижнесилезского отделения Общества...

Наш дом - Грузия

11-06-2014 Просмотров:15064 Культура Admin-Akhpiur

Наш дом - Грузия

Уже по традиции Дни Независимости Грузии и Армении становятся тем...

Религия

Пред След

Первопрестольный Свя…

16-04-2014 Просмотров:20480 Религия Admin-Akhpiur

Первопрестольный Святой Эчмиадзин приветствует принятие проекта резолюции комитетом Сената США

Первопрестольный Святой Эчмиадзин приветствует принятие проекта резолюции о признании Геноцида...

Праздник Рождества Х…

09-01-2015 Просмотров:20761 Религия Admin-Akhpiur

Праздник Рождества Христова!

Армянская Апостольская церковь 6 января отмечает Рождество Христово и Крещение...

Хачкар в Тбилиси

23-04-2014 Просмотров:21323 Религия Admin-Akhpiur

Хачкар в Тбилиси

21 апреля во дворе тбилисской церкви Эчимадзинцоц сурб Геворг состоялось...

Церемония переосвящ…

03-11-2015 Просмотров:20663 Религия Admin-Akhpiur

Церемония  переосвящения  Кафедрального  Собора  Сурб  Геворг  в Тбилиси

Церемония переосвящения Кафедрального Собора Сурб Геворг в Тбилиси 2012 году стартовал...

Армянская церковь в …

29-05-2014 Просмотров:20705 Религия Admin-Akhpiur

Армянская церковь в Иране - в спискe Всемирного наследия ЮНЕСКО

Собор Святого Христа Всеспасителя, действующий в иранском городе Исфахан, будет...

Панорама

Пред След

Благотворительная ак…

13-12-2014 Просмотров:20748 Панорама Admin-Akhpiur

Благотворительная акция

Уже по традиции армяно-грузинская общественная организация "Наш дом - Грузия",...

Беседа с послом: Ара…

23-03-2015 Просмотров:21442 Панорама Admin-Akhpiur

Беседа с послом: Арам Григорян

Беседа с послом: Арам Григорян В интервью Новости Армении – NEWS.am...

Не стареют душой вет…

09-05-2017 Просмотров:19435 Панорама Admin-Akhpiur

Не стареют душой ветераны!

Не стареют душой ветераны! Как ни прискорбно констатировать, но с каждым...

Чемпионат Южного Кав…

31-08-2013 Просмотров:21204 Панорама Admin-Akhpiur

Вот уже 15 лет каждым летом в Аджарии проходит чемпионат...

9 აპრილს დაღუპულთა ხ…

12-04-2018 Просмотров:19481 Панорама Admin-Akhpiur

9 აპრილს დაღუპულთა ხსოვნა

9 აპრილს დაღუპულთა ხსოვნა აჭარის მთავრობის თავმჯდომარემ ზურაბ პატარაძემ, აჭარის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარემ...